Institute for War and Peace Reporting | Giving Voice, Driving Change

پارک‌های زنانه در افغانستان

فضای سبز، فرصت خوب و کمیابی را برای معاشرت بدون ترس از آزار و اذیت دیگران فراهم می کند.
By IWPR Afghanistan
د افغانستان په هرات کې يو پارک (عکس منهاج شرف/ Flickr)

فاطمه به فضای سبز پارک زنانه «شمیره» در هرات با خوشنودی نگاه می‌کرد.

وی که بیست سال عمر دارد به آی دبلیو پی آر گفت: "هر زمانی که اینجا می‌آیم یک هفته‌ی تمام احساس راحتی و آرامش می‌کنم. در گذشته خیلی دلم می‌خواست با دوستانم بیرون از محیط خانه بدون قضاوت و مزاحمت دیگران حرف بزنم و بخندم، ولی هرگز زمینه ای آن مساعد نمی شد."

 پارک شمیره  که متعلق به ریاست امور زنان هرات است و تحت اداره همین ریاست فعالیت دارد در سال 2008 افتتاح گردید، ولی ترس از حملات باعث شد تا شماری از مردم از آن استفاده نکنند.

فاطمه می‌گوید: " خدا را شکر، این روزها امنیت خوب است و مکان‌های تفریحی مخصوصِ خانم‌ها نیز وجود دارند، بنابر این نیازی به نگرانی نداریم و در پارک‌ها می توانیم وقت مان را به خوشی بگذرانیم.

سنت های محافظه کارانه، مشکلات امنیتی و ترس از آزار و اذیت باعث می شود زن ها با رفتن در پارک احساس آرامش نکنند، به خصوص وقتی مردان خانواده با آنها نباشند، اما پارک های تفریحی مخصوصِ خانم ها این فرصت را به آنها می دهد تا در یک فضای امن با دوستان شان ملاقات و معاشرت کرده و از طبیعت لذت ببرند.

محبوبه جمشیدی، رییس امور زنان هرات می گوید که باغ شمیره روزانه به روی مردم باز است و ورود به آن رایگان می باشد. این پارک بر علاوه داشتن جاهای مناسب برای میله و قدم زدن، بخش های دیگری نیز دارد که زنان می توانند آنجا بنشینند و قرآن بخوانند یا گلدوزی کنند. 

او می گوید: "ریاست امور زنان هرات جهت سرسبزی هرچه بیشتر این پارک سالانه  به تعداد 800 الی 1000 اصله درخت در باغ غرس میکنند تا بر سر سبزی ان بیا فزایند

پارک دیگری که برای زنان در شهر هرات وجود دارد باغ گوهرشاد بیگم می باشد که با داشتن فضای سبز و تعداد 40000 اصله درخت در قسمت شمال غربی این شهر واقع شده است و روزانه نزدیک به 300 زن از آن دیدن می کند.

در همین حال، شهرداری هرات می گوید که ایجاد مکان های عامه برای زنان از اولویت های کاری آنها می باشد.

وحید زیارت جاهی رییس شورای اجرایی ولایت هرات می گوید: " قرار است چهار پارک تفریحی به نام های ترقی، تختِ سفر، باغ ملت و پشتون پل که با معیارهای جهانی برابر باشند ساخته شوند و این پارک ها نصف هر روز را خاص در خدمت زنان خواهد بود."

هرچند هرات در مقایسه به ولایات دیگر از امنیت نسبتاً خوبی برخوردار است، ولی با آن هم به گفته عبدالرئوف احمدی سخنگوی پولیس محلی، در پارک های تفریحی عمومی تدابیر ویژه امنیتی در نظر گرفته شده است..

وی افزود: " افسران پولیس ما از طبقه زنان و مردان موظف شده اند تا پارک ها را با دقت گزمه کنند و در صورت مواجه شدن با کدام فعالیت مشکوک که امنیت را تهدید کند قادر اند از خود واکنش نشان دهند. این بدان معنا است که مردم می توانند از پارک ها به گونه ای کامل استفاده کنند"

وی همچنان گفت: " بسیاری از خانواده ها تا ناوقت های شب در پارک ها می مانند و درفضای امن آنها لحظاتی خوبی را سپری می کنند."

در همین حال، مصطفی حسینی، روانشناس و استاد دانشگاه می گوید که محیط آرام و هوای تازه ای پارک های عامه برای سلامتِ روان مفید است.

او می گوید: " امراض روانی زنان را بیشتر از مردان تهدید می کند، چون آنها به خشونت های خانواده گی و محدودیت های بیشتری مواجه اند."

آقای حسینی علاوه کرد: " فضای سبز پارک ها فشارهای روحی را کاهش داده و باعث افزایش آرامش در بدن می شود و همچنان زمینه را برای فعالیت های فزیکی فراهم می کند که این عوامل به سلامتی جسمی و روانی زنان خیلی کمک می کند."

این به ویژه برای زنانی که به دلیل سنت های محافظه کارانه اجتماعی در چهار دیواری خانه قید اند خیلی ارزشمند است.

آقای حسینی در ادامه گفت: " زنان همیشه در خانه اند و بیشترینه در معرض آزار و اذیت خانواه گی قرار می گیرند، از این رو به اختلالات روانی بیشتری مثلِ افسرده گی دچار می شوند."

وی در اخیر گفت که رفتن به یک پارک تفریحی حتا اگر یک بار در هفته هم باشد می تواند تغییرات قابل ملاحظه ای را در انسان پدید آورد.

حامد عظیمی یکتن از باشنده گان هرات ضمن استقبال از ایجاد پارک های زنانه توضیح داد که او در گذشته نگران این بود که مبادا زنان خانواده اش از سوی دیگران اذیت شوند، حتا اوقاتی که خودش نیز با آنها می بود.

وی در ادامه گفت: " هر زن حق قدم زدن و لذت بردن از محیط و ماحولش را دارد و این گونه ساحات سبز برای آرامش آنها خیلی خوب است."

فعالان محلی به این باور اند که فواید فضای امنِ بیرون زیاد است و تنها محدود به سرگرمی نمی شود.

حسینه نیکزاد رییس شبکه زنان افغان در هرات می گوید: " پارک های تفریحی به زنان فرصتِ معاشرت، تبادل افکار، بیان احساسات و مشوره با یکدیگر را فراهم می کند."

خانم نیکزاد در ادامه گفت که پارک شمیره از نادر نقاطی است که در آن زنان روستایی و شهری همدیگر را ملاقات می کنند و از سوی دیگر، محیط خوبی برای آنانی است که در فضای خشن خانواده گی به سر می برند.

سکینه یکتن از بازدیدکننده گان پارک شمیره  با تایید این موضوع گفت: " من می توانم بدون کدام نگرانی در مورد آزار و اذیت به این مکان تفریحی بیایم. این گونه پارک ها کمک می کنند تا زنان گرد هم بیایند و به ما فرصت می دهد تا احساسات مان را با یکدیگر شریک ساخته و طرز تفکر مان را تغییر دهیم و همچنان زمینه ای آموختن از همدیگر را نیز فراهم می کند."