Institute for War and Peace Reporting | Giving Voice, Driving Change

SUDSKA HRONIKA: Slucaj Sarajevo

Pri sudskoj rekonstrukciji snajperskih napada na sarajevske civile korisceni su i video-zapisi.
By Mirko Klarin

Protekle je nedelje sudjenje generalu Stanislavu Galicu - bivsem komandantu Sarajevsko-romanijskog korpusa Vojske Republike Srpske (VRS) - nastavljeno rekonstrukcijom snajperskih incidenata u kojima su sarajevski civili ginuli tokom 1993 i 1994.


Tuzilastvo tvrdi da su Galiceve snage "namerno gadjale civile", sprovodeci tim putem "koordiniranu i dugotrajnu kampanju snajperskih napada na civilno stanovnistvo Sarajeva".


U aneksu optuznice navedena su, ilustracije radi, trideset i dva snajperska incidenta, sa preciznim podacima o vremenu i mestu njihovog dogadjanja, kao i identitetu i starosti zrtava.


Pomenuti incidenti su prosle godine bili "rekonstruisani" na sarajevskim ulicama, dok su protekle nedelje video-zapisi tih rekonstrukcija prikazani pred sudom u okviru svedocenja onih koji su preziveli te napade, ili bili njihovi svedoci.


Istrazitelji su se - u pratnji prevodilaca, kamermana, fotografa, a u nekim slucajevima i advokata optuzenog generala - pridruzili prezivelima i svedocima na mestu zlocina.


Tom prilikom su one zrtve, koje su bile kadre da ponude izvesne dokaze, snimljene kako pokazuju mesta na kojima su se nalazile onda kada su pogodjene. Svedoci su, takodje, ukazali na one lokacije na kojima su neke druge zrtve nastradale od snajperske vatre.


Istrazitelj je ta mesta oznacio zutim krstom. Kasnije je iznad svake takve oznake postavljen tronozac, a objektiv kamere podesen na otprilike onu visinu gde se nalazila tacka kroz koju je metak prodro u telo zrtve. Profesionalni fotograf je potom, opisujuci pun krug, sa tog mesta nacinio izvestan broj fotografija.


Te fotografije su kasnije obradjene odgovarajucim softverom, kako bi svih 360 stepeni slike moglo biti predoceno pred sudom, i kako bi odabir njenog pravca, visine i formata mogao biti vrsen posredstvom kompjuterskog misa.


Prilikom rekonstrukcije u Sarajevu, zrtve i svedoci su pred video-kamerama ukazale na pravac iz kojeg su meci dolazili. A pred sudom je taj pravac utvrdjivan na panoramskoj fotografiji.


Nakon sto je na fotografiji zaokruzivano ono mesto sa kojeg su po njihovoj pretpostavci hici bili upuceni - obicno se radilo o visokim zgradama - utvrdjivano je sa koje strane linije fronta su bili locirani polozaji snajperista, tj. da li su se ti polozaji nalazili pod kontrolom VRS ili Armije Bosne i Hercegovine.


Tokom unakrsnog ispitivanja, Galiceva odbrana se usredsredila na pitanje da li su se bilo kakvi vojni objekti, oprema ili vojnici uopste nalazili u blizini mesta pojedinih incidenata. Odbrana smatra da su civili bili "slucajne zrtve" ili "kolateralna steta" sukoba koji su se vodili u Sarajevu.


Sa ovakvim tvrdnjama se, protekle nedelje, zrtve i ocevici samih snajperskih napada - prakticno, ni u kom pogledu - nisu mogli saglasiti.


Mirko Klarin je visi urednik IWPR za pitanja Tribunala za ratne zlocine i glavni urednik novinske agencije SENSE.