Institute for War and Peace Reporting | Giving Voice, Driving Change

Mediji I Njihove Poruke

Poruke koje srpska televizija upucuje javnosti se menjaju iz dana u dan: posto je pokrenuta inicijativa na diplomatskom planu, antizapadna retorika je ublazena. Medjutim, solidarnost sa Kinom je neogranicena.
By IWPR Balkans

Vec dugo vremena je televizija najmocniji medij u Srbiji. Ali posle vise od mesec dana bombardovanja pokazalo se da je televizija i najranjivija.


Bombardovanje NATO-a, unistavanje repetitora i neredovno snabdevanje elektricnom energijom stavili su vecinu televizijskih stanica van upotrebe, ako ne zauvek, onda barem na intervale od nekoliko sati. Najvece medijske kuce, sa velikim studijima, i sa mnogo zaposlenih, su prosle najgore.


Posle bombardovanja sedista Radio-Televizije Srbije u Aberdarevoj ulici, vecina zaposlenih u ovoj kuci se nasla na prinudnim odmorima. Informativne emisije se pripremaju na vise razlicitih lokacija u improvizovanim studijima.


Prvi, drugi i treci drzavni program su prakticno ugaseni. Medjutim, vecernji TV dnevnik drzavne televizije moze se videti u uobicajeno vreme na kanalima privatnih televizijskih stanica koje su povezane sa rezimom kao sto su Studio B, Palma, Pink, Art i BK, iako se njihov program emituje sa veoma oslabljenim signalom.


Drzavna televizija je nastavila da emituje program preko satelita. To znaci da taj program mogu pratiti samo vlasnici satelitiskih antena koji su ipak u manjini. Ipak, na osnovu pisanja televizijskog dodatka rezimskog dnevnika "Politika", ekipe Radio-Televizije Srbije imaju "jedino i ekskluzivno pravo da beleze aktualne dogadjaje i efekte zlocinackog bombardovanja snaga NATO."


Vesti prenose poruke koje rezim zeli da prenese stanovnistvu. U protekle dve nedelje, diplomatske incijative specijalnog izaslanika Rusije Viktora Cernomirdina, i izgledi da ce se resenje postici putem pregovora, su privukle posebnu paznju.


Pre subotnjeg bombardovanja kineske Ambasade, informativne emisije drzavne televizije su pocele da koriste nesto blazi recnik bez obilja pogrdnih epiteta za zapadne drzavnike i zvanicnike NATO-a. Ali, u isto vreme, ucestali su zestoki napadi na opozicione politicare, Zorana Djindjica i Vuka Obradovica, sto je, kako se sluti, uvod u "vreme raspleta".


Posto su vecernju emisiju vesti ostavile drzavnoj televiziji, preostale privatne gradske i lokalne TV su se specijalizovale za zabavu, u nastojanju da narodu prekrate duge noci u vreme vazdusnih napada.


Posle deset casova uvece, emituju se americki i juznoamericki filmovi i serije. Vecina filmova se emituje bez licence za prikazivanje, i bave se nasilnom realnoscu americkog drustva, korumpiranoscu politicara, delovanjem mafije, i moralnom izopacenoscu Zapada.


Pored krimica i politickih trilera, emituju se komedije i juznoamericke sapunice, kao sto je popularna Kasandra, koje se ne bave politickim temama, sa ocevidnom namerom da se gledalistu pruze nekoliko casova zaborava. Televizija Politika se specijalizovala za programe za decu, i emituje crtane filmove od ranog jutra do kasnih vecernjih casova.


Posebna zanimljivost je dvadesetcetvorocasovno re-emitovanje sa satelita kineskog informativnog i zabavnog programa CCTV-4 na privatnoj televizijskoj stanici Kosava, cija vlasnica je Marija Milosevic, cerka jugoslovenskog predsednika. Kosava je prekinula redovno emitovanje svog programa posto je zgrada u kojoj se nalaze kancelarije i studio unistena u bombardovanju NATO-a.


Re-emitovanje kineskog programa je pocelo pre nego sto je kineska Ambasada pogodjena, i jasno ukazuje ka kojoj strani su okrenute simpatije jugoslovenskog drzavnog vrha, a verovatno i sta je politicki i drzavni model. Medjutim, zanimljivo je da ovaj kineski program, sa dosta reklama i muzickih sou programa deluje prozapadno, sa informativnim emisijama takodje pravljenim po uzoru na evropske i americke programe te vrste.


Specijalne NATO bombe koje izazivaju kratke spojeve na visokonaponskoj mrezi su prekinule snabdevanje elektricnom energijom i otezale sve oblike masovne komunikacije. Veliki deo Srbije redovno ostaje bez struje, a to znaci i bez televizije.


Radio stanice su se pokazale vitalnijim. Tranzistori su postali vazniji od televizora. Posle gasenja nezavisne radio stanice B-92 i njenog preuzimanja od strane rezima, najslusanija radio stanica u Beogradu je Radio Pancevo, koja i u ovim uslovima uspeva da deluje vise informativno a manje propagadno.


Autor je nezavisni novinar u Beogradu.