Skip to main content

كرذييةكاني نيَواني هيَزةكاني ئةمريكاو لايةنطيراني ئاخوندي راديكالَ موقتةدا سةدر, هةرِةشةي لة دةستدةرضووني جلَةوةكة دةكةن.

ئا: عومةر ئةنوةر, ناسر كازم, عةقيل جةبار لة بةغداد

كرذييةكاني نيَواني هيَزةكاني ئةمريكاو لايةنطيراني ئاخوندي راديكالَ موقتةدا سةدر, هةرِةشةي لة دةستدةرضووني جلَةوةكة دةكةن.

ئا: عومةر ئةنوةر, ناسر كازم, عةقيل جةبار لة بةغداد

لة دةرةوة خؤثيشاندةران هوها لة سةربازة ئةمريكييةكان دةكيَشن, كة لة ناو زريَثؤشةكاني سةر شةقامةكاندا وةستاون.


لةسةر سةربانةكانةوة, ثياواني سةر بة ميليشياي مةهدي تاكة نةعلةكانيان لة سةربازاني ئةمريكا رادةوةشيَنن وةكو نيشانةي هةرِةشة, هاورِيَكانيشيان رةشاشيَكيان لةسةر سيَثا داناوةو ئامادةية بؤ دةستثيَكردن


لة شةقاميَكي نزيكةوة, ئةو شويَنةي كة ماوةيةك ثيَشتر سةربازةكاني هاوثةيمانان و ضةكدارة عيراقيةكان بةطذ يةكدا ضووبوون, خةلَكي بة شانازييةوة لة سةر ئوتومبيليَكي سوتاوي ئةمريكا راوةستاون.


هةنديَكي تريش طالَة بةو قةوانة قيشةكانة دةكةن كة لة رةشاشيَكي 30 مليمةترييةوة جيَماون كة هةليكؤثتةري ئاثاضي تةقاندوني, ضةند شايةتيَك دةلَيَن ضةند ديواريَكي كون كردووةو دوو كةسي ئةو ناوةشي كوشتووة.


بةرِيَوةبةري ئؤفيسي شةهيد, ئاخونديَكي رةشي ئاودامان ثؤشيو كة ناوي رةعد حوسةينيية, وتي"باشترين شت بؤ ئةمريكييةكان ئةوةية بكشيَنةوة, ئةطينا من ثيَشبيني كارةساتيَك دةكةم".


كاتيَك ئةو قسةي دةكرد, لةطةلَ كشانةوةي زريَثؤشةكاندا, هةر هيض نةبيَت بؤ ماوةيةك, هاواري ئةلآهو ئةكبةر, يان "خوا طةورةترة" بةرز بؤوة.


ثياويَك هات بؤ ئةوةي دوايين روداو بطةيةنيَت بة حوسةيني.


"يةكيَك لة لاوةكاني دةرةوة طوزارشتي لة تامةزرؤيي خؤي كرد بؤ ئةوةي هيَرشيَكي خؤكوذي بكات, حوسةيني وتي"بةلآم ئيَمة دةمانةويَت وةزعةكة هيَمن ببيَتةوة".


ديمةنةكةي شوعلة يةكيَكة لة دةيان ديمةني تر لة نيَواني سةربازةكاني ئةمريكاو لايةنطيراني موقتةدا سةدردا. لة 4 ي نيسانةوة تا ثيَكداكيَشاني ضةكدارانة ذياني زياتر لة 60 عيراقي و لانيكةم دةرزةنيَك سةربازي ئةمريكاي دوريوةتةوة.


بة ثيَي قسةكةريَكي سةربازيي ئةمريكي كة ناوي عةميد مارك كيميت بوو, لة شوعلة, ضةند ضةكداريَك بؤسةيان بؤ ريزيَك سةربازي ئةمريكيي داناوة لة كاتيَكدا كة لةسةر شةقامةكةي نزيكي ئؤفيسي شةهيدةوة دةرِؤيشتن.


بانطي هةليكؤثتةري ئةثاضي كرا بؤ ثشتيوانيكردني سةربازةكان كة لةطةلَ ضةكدارةكاندا دةستةويةخة بوون.


سةدرييةكان دةلَيَن ئةمريكييةكان دةسثيَشخةر بوون و بةشيَوةيةكي عيشوايي تةقةيان كردووةو ثةلاماري ئؤفيسي شةهيديان داوة.


حوسةيني دةلَيَت بة لايةني كةمةوة دوو مندالَي قوتابي بة دةسرِيَذي هةليكؤثتةر كوذراون, هةروةها نزيكةي شةش كةسي مةدةنيش بريندار بوون.


لةبةر ئةوةي خةستةخانةي ناوضةكة رازي نةبوو ذمارةي ثيَكراوةكان ئاشكرا بكات, نةتوانرا تةئكيد لةسةر ذمارةكان بكريَت.


ثيَكدادانةكة زياتر لة هةفتةيةك ثيَشووتر دةستي ثيَكرد, ئةو كاتةي هيَزةكاني ئةمريكا رؤذنامةي ئةلحةوزةي سةدرييةكاني بؤ ماوةي شةست رؤذ داخست.


لة كؤتايي هةفتةدا كرذييةكان زياديان كرد, ئةويش كاتيَك هيَزةكاني هاوثةيمانان ياريدةدةرةكةي سةدر موستةفا يةعقوبييان دةستطير كرد, بة تؤمةتي ئةوةي ثةيوةندي هةية بة كوشتني ئايةتولآ سةيد عةبدولمةجيد خوئي لة مايسي 2003 دا.


سةرةنجامةكةشي لايةنطيراني سةدر لة شارةكاني باشور, لةبةسرة, كةربةلا, كوفة, هةروةها ناوضةي شيعةنشيني باكوري خؤرةلآتي بةغداد, بنكةكاني ثؤليس و بيناكاني شارةوانييان داطير كرد.


هاوثةيمانانيش رايانطةياند كة دةيانةويَت خودي موقتةدا سةدر دةستطير بكةن ضونكة دةستي هةية لة كوشتني خوئيدا, سةدريش نكولي دةكات لةو تؤمةتة.


لة راستيدا ثؤلَ بريمةري سةرؤكي دةسةلآتي هةريَمايةتي هاوثةيمانان, سةدري بة لة ياسا دةرضوو لة قةلَةمداوة, جؤرج بؤشيش وتي واشينطتؤن لة كردةوةكاني سةدر خؤش نابيَت.


وتارةكاني ئةم دواييةي سةدر بة بانطةشةكردن بؤ راثةرِين ليَكدراونةتةوة. لة وتةيةكيدا كة لة ئؤفيسي كوفةوة بلآو كرايةوة, وتي"ثيَويستيمان بة خؤثيشاندان نية, ضونكة دوذمنةكةتان حةزي لة تؤقاندن و سةركوتكردني راو بؤضووني جياوازة..دوذمنتان بتؤقيَنن, ضونكة ضيتر ناتوانين بةرامبةري توندو تيذي بيَدةنط بميَنينةوة".


لة هةمانكاتيشدا لايةنطيراني سةدر بةيانيَكي تريان بلآوكردةوةو داواي سةرلةنويَ كردنةوةي رؤذنامةكةيان دةكرد.


هةروةها داواي ئازادكردني دةسبةسةركراوةكانيشيان كرد. راشيان طةياند كة "ثيَكهيَناني حكومةتي دةستوريي عيراقي زؤر دوورة لة داطيركردنةوة". ئةم كارة بيانوويةكة بؤ ئةوةي لة مانطي حوزةيراندا, نةخشةكةيان جيَبةجيَ بكةن و دةسةلآت بدةنة دةستي حكومةتيَكي هةلَنةبذيَردراو.


سةركردة عيراقييةكان داوايان كرد كؤتايي بة كيَشةكة بهيَنريَت, ترسي خؤيان دةربرِي لةوةي بةيةكداكيَشاني هيَزةكاني ئةمريكاو هةزاران كةسي سوثا بةهيَزةكةي مةهدي بؤي هةية ببيَتة هؤي دواخستني ئةو نةخشةيةي كة دةبيَت لة 30 ي حوزةيراندا سةروةريي و دةسةلآت تةسليمي حكومةتيَكي عيراقي بكريَت.


ئايةتولآ سةيد عةلي حوسةيني سيستاني بةيانيَكي بلآو كردةوةو داواي هيَمني كرد بؤ ئةوةي بوار برِةخسيَت تا كيَشةكة لة ريَطاي دانوساندنةوة ضارةسةر بكريَت.


سيستاني وتي" ثيَويست ناكات خؤثيشاندةران بضنةوة بةطذي هيَزةكاني داطيركارداو توندوتيذي بنويَنن".


بةيانةكةي سيستاني رايطةياند كة" داواكارييةكاني خؤثيشاندةران شةرعي بوون" هةروةها" ئيدانةي رةفتاري هيَزةكاني داطيركةري كرد و ثشتيوانيي خؤي بؤ خيَزاني قوربانييةكان خستة روو".


ئةندامة شيعةكاني ئةنجومةني فةرمانرِةواييش رةخنةيان لة هاوثةيمانان طرت.


عةبدولعةزيز حةكيميش لة ئةنجومةني بالآي شؤرِشي ئيسلامي لة عيراق, طازاندةي كرد لة سياسةتي تةقةكردن لة خؤثيشاندةرة بيَطوناهةكان, داخستني رؤذنامةو دةسبةسةركردني ثياواني ئايين.


عةبد كةريم موحةمةدةوي, سةركردةي ثيَشووي ئةو طةريلايانةي دذ بة سةدام بوون و ئيَستا لة باشوري عةمارة دذ بة ئةمريكاييةكان شةرِ دةكةن, ئيَستا ئةندامي ئةنجومةني فةرمانرِةواييةو دةلَيَت ئةطةر داواكارييةكاني سةدرييةكان جيَبةبجيَ نةكريَن دةست لةكار دةكيَشيَتةوة. ئةم وتةية لة رؤذنامةي ئةلسةباحدا بلآو كراوةتةوة كة ئةمريكييةكان هاوكاريي ماديي دةكةن.


لة ناوضةي باكوري خؤرةلآتي بةغداد لة شاري سةدر, لة رؤذي 4 ي نيساندا شةرِ قةوماوةو لانيكةم حةوت سةربازي ئةمريكي و 39 عيراقي كوذراون. ثياواني سةر بة ميليشيا ئارِثيجي و كلآشينكؤظيان ثيَ بوو لاي ضواررِيانةكة كؤبوونةوة, بةلآم كاتيَك هيَزةكاني ئةمريكا نزيك بوونةوة, ثةرش و بلآو بوونةوة.


عةلي موستةفا, سةربازي سوثاي مةهديية, دةلَيَت" ئيَمة ئيَستا شةرِي ئةمريكاييةكان ناكةين, هيض فةرمانيَكمان لة موقتةداوة بةدةست نةطةيشتووة بؤ هيَرش كردن".


لة كاتيَكدا كة زؤر كةس ضاوةرِيَن بؤ ئةوةي بزانن مةسةلةكان ضؤن ثةرة دةسيَنن, بةلآم بة لايةني كةمةوة يةكيَك لة سةركردةكاني شيعة طلةيي لة سةدرو شويَنكةوتووةكاني كردووة.


ئةياد عةلاوي, سةرؤكي كؤميتةي ئاسايشي سةر بة ئةنجومةني فةرمانرِةوايي, لة كؤنفرانسيَكي رؤذنامةوانيدا, لة رؤذي 6 ي نيساندا رايطةياند" هيَزيَكي راديكالَ هةية كة هةولَ دةدات زيان بة ولآت بطةيةنيَت, ئةو هيَزةش لاي هةمووان ناسراوة –موقتةدا سةدر و طروثةكةشي دةطريَتةوة.


عومةر ئةنوةر, ناسر كازم, عةقيل جةبار, مةشقكردووي IWPR ن.


Frontline Updates
Support local journalists